Odżywianie sportowe
Monohydrat kreatyny większość z nas kojarzy z budowaniem masy mięśniowej, wzrostem siły i eksplozywności. Ostatnio jednak zyskuje uwagę także w obszarze funkcjonowania mózgu. Coraz więcej dowodów naukowych wskazuje, że ten suplement może mieć istotny wpływ na nasze funkcje poznawcze, pamięć i regenerację po urazie głowy.
Znasz to uczucie, gdy starasz się dać z siebie absolutne maksimum? Czy to podczas ciężkiej serii przysiadów, maksymalnego sprintu na bieżni czy eksplozywnego odbicia, twoje mięśnie w danym momencie pracują na pełnych obrotach. Te krótkie, ale niezwykle wymagające wysiłki wymagają ogromnej ilości energii w jak najkrótszym czasie. I właśnie tutaj do gry wchodzi kreatyna.
Po igrzyskach olimpijskich w Barcelonie w 1992 roku popularność kreatyny wystrzeliła w górę – cztery lata później w Atlancie stosowało ją szacunkowo 80% sportowców. Dziś należy do wąskiej grupy suplementów z bardzo solidnymi dowodami naukowymi na skuteczność i bezpieczeństwo.
Kreatyna od dawna jest jednym z najlepiej przebadanych suplementów diety na rynku. Podczas gdy jej korzyści dla budowania masy mięśniowej, siły i eksplozywności w połączeniu z treningiem siłowym są znane i dobrze udokumentowane, w sportach wytrzymałościowych sytuacja jest bardziej złożona. Jakie są więc rzeczywiste korzyści z kreatyny dla sportowców wytrzymałościowych i w jakich sytuacjach może nas wręcz spowolnić?
L-glutamina to nieistotny aminokwas, który w organizmie ludzkim występuje w największej ilości – stanowi najliczniejszą część wolnych aminokwasów zarówno w mięśniach szkieletowych, jak i w osoczu krwi. Temu aminokwasowi jako suplementowi diety często przypisuje się właściwości anaboliczne i immunostymulujące, jak jednak patrzy na to współczesna nauka o sporcie?
Tryptofan (w skrócie Trp) to jeden z 20 aminokwasów powszechnie występujących w białkach i należy do grupy niezbędnych (egzogennych) aminokwasów, co oznacza, że organizm ludzki nie potrafi go sam wytworzyć i musi go przyjmować z pożywieniem. W organizmie tryptofan odgrywa ważną rolę nie tylko jako budulec mięśni, ale przede wszystkim jako kluczowy prekursor substancji wpływających na nasz mózg i odczuwanie zmęczenia.
Tyrozyna to aminokwas endogenny, który organizm ludzki potrafi sam wytworzyć z egzogennego aminokwasu fenyloalaniny. W dziedzinie żywienia sportowego jest znana jako suplement diety, który może mieć wpływ na naszą zdolność reagowania na stres i utrzymanie czujności umysłowej. Choć istnieją dowody naukowe potwierdzające to twierdzenie, suplementacja L-tyrozyną nie jest całkowicie pozbawiona ryzyka.
Ornityna to nieproteinogenny aminokwas, co oznacza, że zwykle nie jest wykorzystywana do tworzenia białek mięśniowych, ale odgrywa kluczową rolę w metabolizmie. W organizmie jest ściśle powiązana z argininą i cyklem mocznikowym, gdzie pomaga usuwać toksyczny amoniak. W świecie żywienia sportowego zyskała popularność przede wszystkim dzięki twierdzeniom, że potrafi naturalnie stymulować układ hormonalny.