Wat is een stressfractuur?
Stressfracturen zijn chronisch ontstane botbeschadigingen. Het zijn geen klassieke breuken die door trauma ontstaan, maar ze ontstaan over een langere periode door overmatige stress.
Wat is het ontstaansmechanisme van een stressfractuur?
Bot is geen zo onveranderlijke structuur als het zou kunnen lijken. Botten ondergaan vernieuwing (remodellering), net als andere weefsels, en op hetzelfde moment ontstaat een deel van het bot en verdwijnt een deel van het bot. Onder normale omstandigheden zijn deze processen min of meer in evenwicht, waardoor onze botten gezond en sterk blijven.
Bij langdurige overbelasting is de afbraak (resorptie) van een deel van het bot hoger dan de opbouw ervan. Zo verliest het bot geleidelijk aan sterkte en zonder voldoende rust kan het gebeuren dat het breekt. Aan deze grote breuk gaan veel microfracturen vooraf, die bijvoorbeeld op een MRI al te zien zijn voordat het bot volledig breekt (1).
Waarom heb ik een stressfractuur?
Hoge belasting van het bot betekent niet meteen dat je een stressfractuur krijgt, hoewel regelmatig hardlopen boven 40 kilometer per week een risicofactor is. Het belangrijkste probleem is meestal dat het lichaam door geleidelijke belasting niet is voorbereid op die hoge belasting. Een grote risicofactor is wanneer een ongetrainde persoon plotseling veel meer loopt of hardloopt dan hij gewend is. Uit onderzoek blijkt dat je risico loopt als je in één week meer dan 32 kilometer aan je gebruikelijke belasting toevoegt. We weten ook dat vrouwen gevoeliger zijn voor deze blessures. Het ontstaan kan ook worden versneld door onvoldoende voeding1,2. Tot de andere risicosporten, waarbij zelfs topsporters te maken krijgen met stressfracturen door langdurig hoge belasting, behoren bijvoorbeeld voetbal, hockey of gymnastiek.
Hoe uit de breuk zich?
In het begin hoeft een fractuur helemaal geen pijn te doen en dan is het niet moeilijk om er langer mee door te trainen. Later uit het zich tijdens de trainingen, meestal pas aan het einde of na de training. Geleidelijk wordt de pijn erger, begint deze al aan het begin van trainingen op te treden en komt de pijn ook tijdens een gewone dag voor1.
Hoe wordt een stressfractuur behandeld en hoelang duurt dat?
Bij vermoeden van deze blessure is het absoluut cruciaal om naar een arts te gaan, de breuk te laten röntgenen, waarna de arts een behandeling zal aanbevelen.
Lichtere breuken worden behandeld met gedeeltelijke rust, ijs, soms ontstekingsremmende en pijnstillende medicatie. Activiteit en belasting op het bot moeten mild zijn (normale dagelijkse activiteiten, geen training) en mogen nooit pijn doen. Nadat het botbeeld verbetert en het bot 2 weken pijnvrij is, kun je terugkeren naar de training. Je begint met maximaal de helft van je prestaties en voldoende rust tussen trainingen door, gedurende 2 weken. De volgende 6 weken zul je je prestaties geleidelijk terugbrengen naar het oorspronkelijke niveau. Bij zware, laat gediagnosticeerde fracturen duurt dit proces langer1.
Hoe kun je breuken voorkomen?
Logischerwijs is het cruciaal om de intensiteit van trainingen, de afgelegde afstand hardlopend of wandelend, niet plotseling te verhogen. Geschikt schoeisel speelt een belangrijke rol, evenals het vervangen ervan; gewone hardloopschoenen vervullen hun dempende functie ongeveer 400-550 kilometer hardlopen lang. Belangrijk is ook voldoende voeding voor de botsterkte. Voor de botsterkte is ook goede voeding cruciaal. Je moet zorgen voor voldoende eiwit en calcium, fosfor en andere mineralen. Eiwit haal je uit vlees en peulvruchten, mineralen kun je binnenkrijgen via voedingsmiddelen zoals zuivelproducten, kool, broccoli, noten en andere. Een andere mogelijkheid is om mineralen te suppleren, samen met vitamine D1.
Waar komen stressfracturen het vaakst voor?
Stressfracturen treffen veel vaker de onderste ledematen dan de bovenste ledematen. We zien ze op het bekkenbot, de hals en het lichaam van het dijbeen, de middenvoetsbeentjes en voetwortelbeentjes, en het vaakst het scheenbeen of het kuitbeen1,2,3.
Bron: https://www.hss.edu/orthopedic-trauma-case39-leg-stress-fractures.asp
Bronnen:
1. Fredericson, Michael et al. “Stress fractures in athletes.” Topics in magnetic resonance imaging : TMRI vol. 17,5 (2006): 309-25. doi:10.1097/RMR.0b013e3180421c8c
2. Patel, Deepak S et al. “Stress fractures: diagnosis, treatment, and prevention.” American family physician vol. 83,1 (2011): 39-46.
3. Gallo RA, Plakke M, Silvis ML. Common leg injuries of long-distance runners: anatomical and biomechanical approach. Sports Health. 2012 Nov;4(6):485-95. doi: 10.1177/1941738112445871. PMID: 24179587; PMCID: PMC3497945.
Reacties (0)
Er zijn geen reacties voor dit artikel. Wees de eerste die een bericht achterlaat!